വന നശീകരണത്തിന്റെ ചരിത്രത്തിൽ നിന്ന് ഹരിതഭംഗിയുടെ മാതൃകയായി മാറുകയാണ് ആഫ്രിക്കൻ രാജ്യമായ എത്യോപ്യ. 2030 ഓടെ 5000 കോടി മരങ്ങൾ നട്ടുപിടിപ്പിക്കുകയെന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ രാജ്യത്ത് നടപ്പിലാക്കുന്ന ‘ഗ്രീൻ ലെഗസി ഇനിഷ്യേറ്റീവ്’ (GLI) പദ്ധതിക്ക് ജനങ്ങളുടെ വലിയ പിന്തുണയാണ് ലഭിക്കുന്നത്. ഇതിന് മുന്നിൽ നിന്ന് പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഹാലിമ കേദിർ എന്ന മുപ്പത്തിയഞ്ചുകാരിയുടെ ജീവിതവും എത്യോപ്യയുടെ പരിസ്ഥിതി മുന്നേറ്റവുമാണ് ലോകശ്രദ്ധ ആകർഷിക്കുന്നത്.
പരിഹാസങ്ങളിൽ നിന്ന് പ്രചോദനത്തിലേക്ക്: ഹാലിമ കേദിറിന്റെ മാതൃക
തുടക്കത്തിൽ മരങ്ങൾ നട്ടുപിടിപ്പിച്ചപ്പോൾ അയൽക്കാരുടെ പരിഹാസവും എതിർപ്പുകളുമാണ് ഹാലിമയ്ക്ക് നേരിടേണ്ടി വന്നത്. എന്നാൽ ഇന്ന് ഒറോമിയ മേഖലയിലെ ബെർബെറി ജില്ലയിലുള്ള അവളുടെ വീടും പരിസരവും വാഴയും ഒലിവും അടക്കമുള്ള മരങ്ങൾ കൊണ്ട് പച്ചപിടിച്ചു നിൽക്കുന്നു. താൻ നട്ടുവളർത്തുന്ന ഓരോ തൈകളെയും സ്വന്തം മക്കളെപ്പോലെയാണ് ഹാലിമ പരിപാലിക്കുന്നത്. ജലക്ഷാമം രൂക്ഷമായ പ്രദേശത്ത് ഒരു മണിക്കൂറോളം നടന്ന് വെള്ളം ശേഖരിച്ചാണ് അവൾ ഈ മരങ്ങളെ സംരക്ഷിക്കുന്നത്. ഹാലിമയുടെ ഈ കഠിനാധ്വാനം കണ്ടതോടെ എതിർത്തവർ പോലും ഇന്ന് അവളെ മാതൃകയാക്കാൻ തുടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.
വനനശീകരണത്തിൽ നിന്ന് ഹരിതവൽക്കരണത്തിലേക്ക്: എത്യോപ്യയുടെ കുതിപ്പ്
കാർഷിക വിപുലീകരണവും വിറകിനായുള്ള മരം വെട്ടലും മൂലം കഴിഞ്ഞ നൂറ്റാണ്ടുകളിൽ വലിയ തോതിലുള്ള വനനശീകരണമാണ് എത്യോപ്യ നേരിട്ടത്. എന്നാൽ 2019-ൽ സർക്കാർ ആവിഷ്കരിച്ച ഗ്രീൻ ലെഗസി ഇനിഷ്യേറ്റീവ് (GLI) പദ്ധതി വലിയ മാറ്റങ്ങളുണ്ടാക്കി. രാജ്യത്തെ വനമൂല്യം 15.5 ശതമാനത്തിൽ നിന്ന് 23.6 ശതമാനമായി ഉയർന്നു. കഴിഞ്ഞ ഏഴ് വർഷത്തിനിടയിൽ 4800 കോടി മരങ്ങൾ നട്ടുപിടിപ്പിച്ചതായി സർക്കാർ അവകാശപ്പെടുന്നു. പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായി ഒരൊറ്റ ദിവസം കൊണ്ട് 35.3 കോടി തൈകൾ നട്ടുവളർത്തിയ റെക്കോർഡും രാജ്യത്തിനുണ്ട്.
ലക്ഷ്യത്തിലേക്ക് കൂട്ടായ മുന്നേറ്റം: ‘വാട്ടർ എയ്ഡ്’ പങ്കാളിത്തം
തനത് മരത്തൈകൾ വീടുകളിലേക്കും സ്ഥാപനങ്ങളിലേക്കും വിതരണം ചെയ്തുകൊണ്ട് വാട്ടർ എയ്ഡ് എത്യോപ്യയും ഈ സംരംഭത്തിൽ പങ്കാളിയാകുന്നുണ്ട്. ഇതുവരെ 55,000 ത്തോളം തൈകൾ വിതരണം ചെയ്യുകയും അതിൽ 85 ശതമാനവും വിജയകരമായി വളർന്നുവരികയും ചെയ്യുന്നു.
സർക്കാർ ഫെഡറൽ ബജറ്റിന്റെ ഒരു ശതമാനത്തോളം തുക ഭൂപ്രകൃതി പുനഃസ്ഥാപിക്കുന്നതിനായി മാറ്റി വച്ചിരിക്കുന്നു. രാജ്യത്തിന്റെ ഈ ഹരിത മുന്നേറ്റത്തെ മാനിച്ചുകൊണ്ട് 2027 നവംബറിൽ നടക്കുന്ന 32-ാമത് യു.എൻ കാലാവസ്ഥാ ഉച്ചകോടിക്ക് (Cop32) ആതിഥേയത്വം വഹിക്കാനുള്ള അവസരവും എത്യോപ്യയ്ക്ക് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. “നമുക്ക് ചുറ്റുമുള്ള വരണ്ട ഭൂമിയെ പച്ചപ്പു നിറഞ്ഞതാക്കാൻ ഓരോ പൗരനും വലിയ സംഭാവനകൾ നൽകാൻ സാധിക്കും,”- ഹാലിമ കേദിർ പറഞ്ഞു.
ഭക്ഷ്യസുരക്ഷയും വെള്ളക്കുറവും നേരിടുന്ന ഇത്തരം പ്രദേശങ്ങളിലെ ജനങ്ങളുടെ ജീവിതപ്രശ്നങ്ങൾക്ക് ലോകരാഷ്ട്രങ്ങൾ മുൻഗണന നൽകണമെന്നാണ് പരിസ്ഥിതി സ്നേഹിയായ ഹാലിമയ്ക്ക് ലോകത്തോട് പറയാനുള്ളത്.
