പെസഹാ രാത്രിയിൽ അധികാരത്തിന്റെ കിരീടങ്ങൾക്കും ചെങ്കോലുകൾക്കും പകരം വിനയത്തിന്റെ കച്ച കൈയിലെടുത്ത ദൈവത്തിന്റെ ആ വിസ്മയിപ്പിക്കുന്ന ഭാവത്തെക്കുറിച്ച് ഒരു കഥയുണ്ട്. മരുഭൂമിയിലെ സന്യാസപാരമ്പര്യത്തിൽ പറയുന്ന ഈ കഥയിൽ, ഒരിക്കൽ ഒരു ശിഷ്യൻ തന്റെ ഗുരുവിനോട് ചോദിച്ചു: “ഗുരോ, ദൈവം മനുഷ്യന്റെ പാദങ്ങൾ കഴുകാൻ കുമ്പിട്ടപ്പോൾ സ്വർഗത്തിലെ മാലാഖമാർ എന്തുചെയ്തു?” ഗുരു പുഞ്ചിരിച്ചുകൊണ്ട് മറുപടി നൽകി: “അവർ തങ്ങളുടെ ചിറകുകൾ കൊണ്ട് മുഖം മറച്ച് കരയുകയായിരുന്നു. കാരണം, പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ സ്രഷ്ടാവ് ഒരു ദാസനായി മാറുന്നതുകണ്ട് അവർ അദ്ഭുതപ്പെട്ടു. എന്നാൽ ദൈവം അവരോടു പറഞ്ഞു: കരയേണ്ട, സ്നേഹം എളിമപ്പെടുമ്പോഴാണ് അത് പൂർണ്ണമാകുന്നത്.” ഒന്ന് നിര്ത്തിയിട്ട് ഗുരു തുടര്ന്നു: “ആ നിമിഷം മുതൽ സ്വർഗത്തേക്കാൾ വലിയ വിരുന്ന് ഭൂമിയിലെ ആ വിനയത്തിന്റെ മേശയിലായി; അതാണ് പരിശുദ്ധ കുര്ബാന.” പെസഹായുടെ മഹനീയത എത്ര മനോഹരമായിട്ടാണ് ഈ കഥയില് ഇതള് വിടര്ത്തുന്നത്.
ഭരിക്കാനല്ല, മറിച്ച് തന്റെ സ്നേഹത്താൽ മറ്റുള്ളവരെ കഴുകിവെടിപ്പാക്കാനാണ് താൻ വന്നതെന്ന് ക്രിസ്തു ശിഷ്യരുടെ പാദങ്ങള് കഴുകിയതിലൂടെ കാണിച്ചുതന്നു. പതിനേഴാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഇംഗ്ലീഷ് കവിയായ റിച്ചാർഡ് ക്രാഷോ തന്റെ വരികളിൽ ഈ നിമിഷത്തെ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത് ഇങ്ങനെയാണ്: “പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ ചക്രവാളങ്ങൾ വരച്ച അതേ കരങ്ങള് കൊണ്ട് ദൈവം തന്റെ ശിഷ്യന്മാരുടെ കാലുകളിലെ പൊടിയും മുറിവുകളും കഴുകിമാറ്റുകയാണ്. യജമാനൻ ദാസന്റെ വേഷമണിയുമ്പോൾ, അവിടെ സ്വർഗം ഭൂമിയോളം താഴുന്നു.” ഇതായിരുന്നു അന്ത്യ അത്താഴത്തെക്കുറിച്ച് ക്രാഷോ പാടിയത്. പെസഹാവ്യാഴം നമ്മുടെ മുൻപിൽ വയ്ക്കുന്നത് വിരോധാഭാസമെന്നു തോന്നിക്കാവുന്ന ഈ വലിയ സത്യമാണ്: ‘ദൈവത്തിന്റെ വിരലുകൾ പ്രപഞ്ചത്തെ സൃഷ്ടിച്ചു. എന്നാൽ, അതേ വിരലുകൾ ഒരു ദാസന്റെ വിനയത്തോടെ ശിഷ്യന്മാരുടെ പാദങ്ങളിലെ മണ്ണ് കഴുകിമാറ്റുകയാണ്.’
സ്നേഹത്തിന്റെ നിശ്ശബ്ദ വിപ്ലവം
അന്ത്യ അത്താഴവേളയിൽ ക്രിസ്തു തന്റെ മേലങ്കി അഴിച്ചുവയ്ക്കുന്നത് കേവലം ഒരു വേഷംമാറലായിരുന്നില്ല. മറിച്ച്, നൂറ്റാണ്ടുകളായി മനുഷ്യൻ കെട്ടിപ്പൊക്കിയ പദവികളുടെയും അധികാരങ്ങളുടെയും സകല അടയാളങ്ങളെയും അഴിച്ചുവയ്ക്കുന്നതിന്റെ പ്രതീകമായിരുന്നു. കുമ്പിട്ടുനിൽക്കുന്ന ക്രിസ്തുവിനെ നോക്കി ഇങ്ങനെ പറയാന് നമുക്കും സാധിക്കണം: “ദൈവം കുമ്പിടുമ്പോൾ പ്രപഞ്ചം നിശ്ശബ്ദമാകുന്നു. കാരണം, അവിടെ യജമാനൻ ദാസനാകുകയല്ല, മറിച്ച് സ്നേഹം അതിന്റെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന സിംഹാസനം കണ്ടെത്തുകയാണ്.” തന്റെ മുൻപിലിരിക്കുന്നവരുടെ യോഗ്യത നോക്കിയല്ല, മറിച്ച് അവരുടെ ആവശ്യത നോക്കിയാണ് അവൻ കുനിഞ്ഞത്. കഴുകിവെടിപ്പാക്കാൻ ഒന്നുമില്ലാത്തവരല്ല, മറിച്ച് വീഴ്ചകളുടെയും യാത്രകളുടെയും പൊടിയും അഴുക്കും പുരണ്ടവരാണ് നമ്മുടെ സഹോദരങ്ങളെന്ന വലിയ സത്യം ആ കുമ്പിടൽ നമ്മെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.
മുറിവേറ്റ പാദങ്ങളും സൗഖ്യമാക്കുന്ന വിരലുകളും
നമ്മുടെ പാദങ്ങൾ നമ്മുടെ ജീവിതയാത്രയുടെ അടയാളങ്ങളാണ്. ആ പാദങ്ങളിൽ മുറിവുകളുണ്ടാകാം, തഴമ്പുകളുണ്ടാകാം, വഴിയറിയാതെ ഉഴറിയതിന്റെ അഴുക്കുണ്ടാകാം. ക്രിസ്തു ആ പാദങ്ങളെ സ്പർശിക്കുമ്പോൾ അവിടെ സൗഖ്യം സംഭവിക്കുകയാണ്. പേർഷ്യൻ കവി റൂമി പാടിയതുപോലെ, “മുറിവുകളിലൂടെയാണ് പ്രകാശം നിങ്ങളിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുന്നത്.” ക്രിസ്തു ശിഷ്യന്മാരുടെ പാദങ്ങൾ കഴുകിയത് അവരുടെ മുറിവുകളെ പ്രകാശമായി മാറ്റാനാണ്. അധികാരം കൊണ്ട് മറ്റുള്ളവരെ ചവിട്ടിമെതിക്കുന്ന ലോകത്ത്, മറ്റൊരാളുടെ മുറിവുകളിൽ വിനയത്തിന്റെ തൈലം പുരട്ടുന്നതാണ് ഏറ്റവും വലിയ വിപ്ലവമെന്ന് പെസഹാരാത്രി നമുക്ക് പറഞ്ഞുതരുന്നു.
യൂദാസിന്റെ പാദങ്ങള്
പാദക്ഷാളനത്തിലെ ഏറ്റവും വിസ്മയിപ്പിക്കുന്ന നിമിഷം ക്രിസ്തു യൂദാസിന്റെ മുൻപിൽ കുമ്പിട്ടതാണ്. താൻ ഒറ്റിക്കൊടുക്കപ്പെടാൻ പോകുന്നു എന്നറിഞ്ഞിട്ടും, ആ പാദങ്ങളിലെ പൊടി കഴുകിക്കളയാൻ ക്രിസ്തു മടിച്ചില്ല. വിനയം എന്നത് അർഹതയുള്ളവരോട് കാണിക്കുന്ന മര്യാദയല്ല, മറിച്ച് അർഹതയില്ലാത്തവർക്കും നൽകുന്ന കരുണയാണ് എന്ന പാഠം ക്രിസ്തു നമ്മെ പഠിപ്പിക്കുന്നു. നമ്മെ വേദനിപ്പിച്ചവരുടെയും ഒറ്റിക്കൊടുത്തവരുടെയും മുൻപിൽ കുമ്പിടാൻ കഴിയുമ്പോഴാണ് വിനയത്തിന്റെ വിരുന്ന് പൂർണ്ണമാകുന്നത്. ശത്രുവിന്റെ മുൻപിൽ കുമ്പിട്ടു നിൽക്കാൻ കഴിയുന്നതാണ് വിനയത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ വിജയം.
അപ്പമായി മാറുന്ന അനുഭവം
അവസാന അത്താഴത്തിന്റെ മേശയിൽ വച്ച് ക്രിസ്തു അപ്പമെടുത്ത് മുറിച്ചുനൽകിയപ്പോൾ അവൻ പ്രഖ്യാപിച്ചത് സ്നേഹം എപ്പോഴും ഒരു മുറിക്കപ്പെടൽ ആണെന്നാണ്. മുറിക്കപ്പെടാത്ത അപ്പത്തിന് ആരുടേയും വിശപ്പടക്കാൻ കഴിയില്ല എന്നതുപോലെ, മറ്റുള്ളവർക്കായി പങ്കുവയ്ക്കപ്പെടാത്ത ഒരു ജീവിതത്തിനും ആത്മീയമായ പൂർണ്ണതയുണ്ടാകില്ല. വിക്ടോറിയൻ കാലഘട്ടത്തിലെ വിഖ്യാത കവയിത്രി എലിസബത്ത് ബാരറ്റ് ബ്രൗണിംഗ് തന്റെ ‘ഔറോറ ലീ’ (Aurora Leigh) എന്ന കൃതിയിൽ പാടിയ വരികൾ ഇവിടെ അർഥവത്താകുന്നു: “ഭൂമി മുഴുവൻ സ്വർഗത്താൽ നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നുവെന്നും, സാധാരണമായ ഓരോ മുൾപടർപ്പും ദൈവത്തിന്റെ തേജസ്സാൽ ജ്വലിക്കുന്നുവെന്നും” അവർ ഓർമ്മിപ്പിച്ചു. ക്രിസ്തു ആ രാത്രിയിൽ അപ്പത്തെ മുറിച്ചപ്പോള്, തന്റെ ശരീരമായി മാറ്റിയപ്പോൾ, സാധാരണമായ ഒരു പ്രവർത്തിയിലൂടെ ദൈവീകമായ തേജസ്സ് ലോകത്തിന് വെളിപ്പെടുത്തുകയായിരുന്നു.
ഫ്രാൻസിസ് തോംസൺ തന്റെ ‘സ്വര്ഗത്തിലെ വേട്ടപ്പട്ടി’ എന്ന കവിതയിൽ ദൈവത്തെ നമ്മുടെ പിന്നാലെ ഓടിവരുന്ന ഒരു വേട്ടനായയോടാണ് ഉപമിക്കുന്നത്. നാം എത്രയൊക്കെ ഓടിയൊളിച്ചാലും സ്നേഹം കൊണ്ട് നമ്മെ പിടികൂടാൻ ദൈവം ശ്രമിക്കുന്നു. പെസഹാരാത്രിയിൽ ക്രിസ്തു ശിഷ്യന്മാരുടെ പാദങ്ങൾ കഴുകിയത് ആ സ്നേഹത്തിന്റെ പൂര്ണ്ണതയിലായിരുന്നു. സ്നേഹം എന്നത് ഒരാളെ കീഴടക്കലല്ല, മറിച്ച് സ്നേഹം കൊണ്ട് ഒരാൾക്ക് കീഴടങ്ങിക്കൊടുക്കലാണെന്ന് യൂദാസിന്റെ പാദങ്ങൾ കഴുകിയ ആ കൈകൾ ലോകത്തോട് വിളിച്ചുപറയുന്നുണ്ട്.
നമ്മള് കഴുകേണ്ടത്
നമ്മുടെ ജീവിതത്തിൽ നാം പാദങ്ങൾ കഴുകേണ്ടത് നമ്മെ സ്നേഹിക്കുന്നവരുടേതു മാത്രമല്ല, നമ്മെ മുറിപ്പെടുത്തുന്നവരുടേതു കൂടിയാണ്. അധികാരത്തിന്റെ മുകള്ത്തട്ടിലിരിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന നമ്മള് വിനയത്തിന്റെ ജലം കൊണ്ട് നമ്മേയും മറ്റുള്ളവരെയും കഴുകിവെടിപ്പാക്കണം. മറ്റുള്ളവരെ സേവിക്കുന്നതാണ് ഏറ്റവും വലിയ അധികാരം എന്ന് തിരിച്ചറിയുമ്പോൾ നമ്മുടെ ജീവിതം അർഥവത്താകുന്നു. ക്രിസ്തുവിനെപ്പോലെ മറ്റുള്ളവരുടെ ഭാരങ്ങൾ ഏറ്റെടുക്കാനും അവരുടെ മുറിവുകളെ സ്നേഹത്തോടെ കഴുകി ഉണക്കാനും നമുക്ക് സാധിക്കുന്നുണ്ടോ എന്ന് ഇന്ന് ആത്മപരിശോധന നടത്താം. ഈ വാക്യം മറക്കരുത്; “ശുശ്രൂഷിക്കപ്പെടാനല്ല, ശുശ്രൂഷിക്കാനും അനേകരുടെ മോചനദ്രവ്യമായി സ്വജീവന് കൊടുക്കാനുമാണ് മനുഷ്യപുത്രന് വന്നിരിക്കുന്നത്” (മത്തായി 20:28).
പ്രായോഗികം
ഇന്ന് നമ്മളോട് എതിർപ്പുള്ള ഒരാളോട് വിനയത്തോടെ സംസാരിക്കുകയോ, അവരെ സഹായിക്കുകയോ ചെയ്തുകൊണ്ട് ക്രിസ്തുവിന്റെ പാദക്ഷാളനത്തിന്റെ പൊരുൾ ജീവിതത്തിൽ പകര്ത്താന് ശ്രമിക്കാം. മറ്റുള്ളവർക്കു വേണ്ടി നമ്മുടെ സന്തോഷമോ, സമയമോ അൽപം വിട്ടുനൽകുക. പ്രാർഥിക്കാം: “കർത്താവേ, അധികാരം കാണിക്കാനല്ല, വിനയത്തോടെ സേവിക്കാനാണ് നീ എന്നെ പഠിപ്പിച്ചത്. എന്റെ അഹന്തയുടെ മേലങ്കികൾ അഴിച്ചുവച്ച് മറ്റുള്ളവരുടെ സങ്കടങ്ങളിൽ അവരെ സഹായിക്കാൻ എനിക്ക് കരുത്ത് നൽകണമേ. മുറിക്കപ്പെടുന്ന അപ്പത്തെപ്പോലെ മറ്റുള്ളവർക്കായി ജീവിക്കാൻ എന്നെ അനുഗ്രഹിക്കണമേ.”
ഫാ. ജി. കടൂപ്പാറയിൽ MCBS
